Vai trò ngoại cảnh tác động các giai đoạn lây bệnh trên cây trồng

Quá trình lây nhiễm bênh trên cây trồng bao gồm các giai đoạn sau:

  • Giai đoạn này mầm bào tử (Đối với bệnh nấm)
  • Giai đoạn xâm nhập lây bệnh: Thời ký từ giai đoạn xâm nhập lây bệnh đến khi xuất hiện triệu chứng bệnh đầu tiên. Thời ký kéo dài từ giai đoạn xâm nhập lây bệnh đến lúc xuất hiện triệu chứng bệnh đầu tiên gọi là thời kỳ tiềm dục của bệnh hay thời kỳ ủ bệnh
  • Giao đoạn phát triển bệnh đây là thời kỳ tiến triển của bệnh mạnh nhất khi đến thời kỳ này bệnh đã gây hậu quả nghiêm trọng và thường không có thuốc chữa. Để giai đoạn này phát triển nó cũng sẽ những yếu tốt sau tác động lên đó là anh sáng, không khí, độ ẩm, nhiệt độ…

Dat-trong-rau-ban-cong

Ví dụ những bệnh nhạy cảm với sự biến đổi của nhiệt độ và độ ẩm như bệnh đạo ôn hại lúa bệnh mốc sương cà chua, nhưng cũng có những loại bệnh mà phạm vi nhiệt độ thích ứng rất rộng như bệnh tiêm lử lúa. Ngoài ra nhiệt độ còn ảnh hưởng tới tình trạng  sinh trưởng và sức sống của cây do đó cũng có thể ảnh hưởng trực tiếp hoặc gián tiếp tới sức chống bệnh của cây qua đó mà thời kỳ tiềm dục thay đổi ngắn hay dài, bệnh bị nặng hay nhẹ

Ánh sáng tán xạ, thời gian chiếu sáng ngày dài ngày ngắn tuy khôn có ảnh hưởng quyết định như các yếu tố độ ẩm và nhiệt độ nhưng trong một số trường hợp đã ảnh hưởng rất rõ rệt tới sự phát triển bệnh, tới đời sống của ký sinh vật và mức độ chống chịu bệnh của cây, Ánh sáng mạn thường ảnh hưởng xấu tới sức sống của nhiều loại vi khuẩn gây bệnh. Ngược lại anh sáng amnhj, ngày dài lại có ảnh hưởng tốt tới sự hình thành bào tử và phát triển sợi nấm cảu một số loại nấm gỉ sắt, rút ngắn thời kỳ tiềm dục, Tuy nhiên cũng không thể hiện rõ ảnh hưởng đối với các loại bệnh khác

Ngoài ra yếu tố PH của đất cũng có thể ảnh hưởng lớn đến quá trình lây bệnh và phát triển bệnh đặc biệt đối với các loại bệnh hại ở rễ như bệnh tuyến trùng phát triển mạnh và mức đọ bệnh cao ở các loại đất chua có PH 4 – 5. Một số bệnh nấm hạch, bệnh sưng rễ cải bắp cũng phát triển ở các loại đất chua. Đối với các bệnh virut và vi khuẩn thì độ PH ở dịch tế bào cây cũng có ảnh hưởng nhất định tới sự phát triển của các loại ký sinh đó

Tóm lại, nững yếu tố ngoại cảnh ảnh hưởng tới bệnh có tính chất tổng hợp, liên qua hỗ trợ nhau, ảnh hưởng sau sắc tới từng giai đoạn trong quá tình xâm nhiễm và tùy trường hợp mà có lúc yếu tó này là chủ đạo, trong trường hợp kia thì yếu tố khác làm vai trò chủ đạo. Vì vậy nắm được những điều kiện này có một ý nghĩa quan trọng trong việc tiềm hiểu đặc tính thích ứng của ký sinh vật đối với điều kiện khí hậu để xác định được khả năng bộ phát dịch bệnh trên cây trồng.